Op 28 juni 2019 heeft het kabinet het klimaatakkoord gepubliceerd. Het is de Nederlandse uitwerking van de internationale klimaatafspraken van Parijs (2015). Het Klimaatakkoord bevat een samenhangend pakket aan maatregelen dat moet resulteren in een CO2-reductie van tenminste 49% in 2030 ten opzichte van het jaar 1990. Elke gemeente, provincie en ook waterschap is nu aan zet om met stakeholders aan een Regionale Energiestrategie (RES) te werken. De RES is een instrument om gezamenlijk te komen tot keuzes voor de opwekking van duurzame elektriciteit, de warmtetransitie in de gebouwde omgeving en de daarvoor benodigde opslag en energie infrastructuur.

KempenEnergie is een vereniging met meer dan 400 leden die actief is in de vijf Kempengemeenten en heeft als doel om de Kempen energieneutraal te maken. De activiteiten van de vereniging zijn in lijn met de Kempische Klimaatvisie: energie besparen en energie duurzaam opwekken.

Lokale energie-initiatieven als KempenEnergie (ook wel energiecoöperaties genoemd) hebben in het landelijke Klimaatakkoord een belangrijke rol gekregen. Hierin staat namelijk de doelstelling dat minimaal 50% van de op land opgewekte duurzame energie maatschappelijk eigendom moet zijn van lokale energie-initiatieven.

Ook de Metropoolregio Eindhoven (MRE), waarvan de Kempen een onderdeel is, moet tot een Regionale Energie Strategie. Helaas is in de startnotitie van de MRE (nog) geen relevante rol voor energiecoöperaties of -verenigingen opgenomen. Onlangs waren 16 lokale energie-initiatieven uit de regio van de MRE bijeen waar bleek dat de teleurstelling van KempenEnergie breed gedeeld werd.

De rol van lokale energie-initiatieven in deze startnotitie en dus in het opstellen en de uitvoering van een Regionale Energie Strategie is marginaal. Ook in het raadsvoorstel van gemeente Oirschot wordt niet over lokale energie-initiatieven gesproken, terwijl er in de gemeente Oirschot drie initiatieven actief zijn. Wel wordt er in de startnotitie veel belang gehecht aan draagvlak bij de burgers en in het raadsvoorstel wordt het ontbreken van draagvlak bij de burgers als een groot risico gezien.

Lokale energie initiatieven zijn bij uitstek de geschikte organisaties om dat draagvlak te creëren. KempenEnergie opereert dichtbij en met inwoners. KempenEnergie is ook een organisatie die er voor kan zorgen dat 50% van de duurzaam opgewekte energie in deze regio maatschappelijk eigendom wordt. Onze activiteiten zijn gericht op het in beweging brengen van inwoners en het collectief opwekken van duurzame energie. Een voorbeeld daarvan is de coöperatie ZonopdeKempen en de coöperatie Zonnepark Welschap. Wij kunnen er voor zorgen dat een groot deel van de winst van energieopwekking in de regio blijft.

Met het inspreken bij de gemeenteraad van Oirschot, heeft KempenEnergie bewustzijn gecreëerd dat de rol en de positie van de lokale energie initiatieven in de totstandkoming van de energiestrategie versterkt wordt door niet te kiezen voor de huidige “van bovenaf” benadering maar een benadering “van onderop”. We hebben er voor gepleit dat gemeente lokale, relatieve jonge energie initiatieven versterken. Niet door daar een leger van adviseurs op af te sturen (benadering van bovenaf) maar door te vragen wat ze nodig hebben om te kunnen groeien en ze daarin te faciliteren (benadering van onderop).